تبلیغات
مساجد

مساجد

» مسجد حسن دوم ( جمعه 25 آذر 1390 )
» مساجد در ایران در دوره صفویه ( چهارشنبه 23 آذر 1390 )
» راه کارهای جذب جوانان به مسجد و نماز ( سه شنبه 22 آذر 1390 )
» مسجد بزرگ و تاریخی در ایران ( یکشنبه 13 آذر 1390 )
» نماز و مسجد ( یکشنبه 13 آذر 1390 )
» حرم امام رضا ( یکشنبه 13 آذر 1390 )
» مسجد در فرهنگ اسلامی ( یکشنبه 13 آذر 1390 )
» مسجد استقلال ( یکشنبه 13 آذر 1390 )
» مساجد ( پنجشنبه 10 آذر 1390 )
» آشنایی با مسجد ( پنجشنبه 10 آذر 1390 )
» مسجد الحرام ( پنجشنبه 10 آذر 1390 )
» بزرگترین مساجد دنیا ( پنجشنبه 10 آذر 1390 )
» مسجد دو مناره ( پنجشنبه 10 آذر 1390 )
» جایگاه و اهمیت مساجد در فرهنگ اسلام ( پنجشنبه 10 آذر 1390 )
» آثار حضور در مسجد ( پنجشنبه 10 آذر 1390 )

نگاهی كوتاه به جایگاه مسجد در دین مبین اسلام

نویسنده: مهدی خدایاری چهارشنبه 9 آذر 1390 دسته بندی : مساجد و دین اسلام ,

از آن زمان كه دین مبین اسلام توسط پیامبر اعظم (صلّی الله علیه و آله و سلّم) در مدینة‌النّبی دارای حكومت و نظام اجتماعی و سیاسی شد، مسجد به‌ عنوان اصلی‌ترین پایگاه و محل فعالیت­های گوناگون در حكومت نوپای اسلامی قرار گرفت و از همین مكان مقدّس بود كه مرزهای عقیدتی و جغرافیائی اسلام به سایر بلاد دور و نزدیك گسترش یافت. در این مقال كوتاه برآنیم تا نقش و جایگاه مسجد را بصورت مختصر مورد بررسی قرار دهیم، بر این اساس مهم­ترین نقش و كاركردهای مسجد را می‌توان به تفكیك و به شرح ذیل بیان كرد:

ـ نقش پایگاه سیاسی و رهبری جامعه: بعد از ورود پیامبر اسلام حضرت محمد‌ مصطفی(ص) به مدینه، ایشان امر به ساخت مسجد فرمودند و در این راستا با ساخت اولین مسجد در تاریخ اسلام یعنی مسجد قبا، آن را مركز رهبری جامعۀ نوپای اسلامی و مشورت در امور سیاسی و تصمیم­گیری­های مهم سیاسی قرار دارند.

 ـ نقش پایگاهی دینی و مذهبی: بعد از تأسیس حكومت اسلامی مسجد بعنوان اصلی‌ترین محل تبلیغ دین و آموزش مفاهیم والای اسلامی و الهی جایگاه مهمی یافت و از این مكان مقدّس بود كه ارزش­های دینی و اسلامی به سایر قسمت­های جامعه تسرّی و گسترش یافت و مبلّغان و اساتید بزرگواری پرورش یافتند. بویژه اینكه با برپائی نماز جماعت در مسجد و نماز جمعه، این موضوع اهمیت صدچندانی پیدا كرد.

 ـ نقش پایگاه نظامی و امنیتی: مهم­ترین تصمیمات و مراحل آمادگی نظامی، غزوات صدر اسلام در زمان پیامبر اسلام(ص) در مسجد گرفته می‌شد. در این مكان بود كه چارچوب­های جنگ­های مسلمانان، تجهیز سپاه و خطابه‌های مربوطه انجام می‌شد و در واقع مقرّ اصلی فرماندهی نظامی نیز همین مساجد بودند.

 ـ نقش پایگاه قضائی و حقوقی: بعد از نازل شدن آئین اسلام و لزوم هدایت جامعه بر اساس مفاهیم ارزشمند دینی، مسجد به عنوان محل رسیدگی به امورات قضائی، شكایات واصله، مجازات مجرمان و كافران و... مطرح شد و قضات در مساجد به این امر رسیدگی می­كردند، هر چند نظریات گوناگونی در خصوص جایز و یا مكروه بودن جلوس قضات در مساجد وجود داشته، كه البته موضوع بحث ما نیست اما آنچه مسلّم است این است كه مساجد این جایگاه را داشته‌اند و قضاوت­های معروفی در مساجد در صدر اسلام انجام گرفته است كه نمونۀ آن قضاوت میان امیر‌المؤمنین(ع) و احدی از اتباع غیرمسلمان جامعۀ اسلامی بود كه در مسجد صورت گرفت.

 


 ـ نقش پایگاهی فرهنگی و اجتماعی: بعد از تأسیس مسجد در جامعۀ اسلامی، كاركرد فرهنگی و اجتماعی آن نقش مهم و بسزائی یافت. مهم­ترین چارچوب­ها و قواعد فرهنگی و اجتماعی دین مبین اسلام و جامعۀ اسلامی، در مساجد بیان می‌شد و در سطح جامعۀ اسلامی گسترش می‌یافت، به‌گونه‌ای كه امروزه بعد از گذشت بیش از چهارده قرن از دین مبین اسلام، این كاركرد آن هنوز هم جایگاه خود را حفظ كرده و فعالیت­های مختلف این حوزه در مساجد انجام می‌گیرد.

 ـ نقش پایگاه عمرانی و اقتصادی: بهترین تصمیمات در خصوص تجارت با بلاد مختلف، نحوۀ فعالیت­های عمرانی و ساخت و ساز، و... با شور بزرگان جامعۀ اسلامی در مساجد اتخاذ می‌شد و حاكمان بلاد مختلف نیز با حضور در میان مردم در مساجد، به این امر رسیدگی می‌كردند. رسیدگی به امورات مستمندان، جمع‌آوری زكات و تقسیم و اختصاص آن جهت بیت‌المال و... از نمونه­‌های بارز این امر است.

در پایان ذكر این نكته ضروری است كه موارد صدر‌الاشاره بویژه در صدر اسلام و زمان خلفای راشدین بیشتر از هر زمان دیگری جلب نظر نموده و با روی كار آمدن امویان و عباسیان و تبدیل خلافت به سلطنت هر چند تغییراتی اساسی در این خصوص به‌وجود آمد كه جای پرداختن به آنها نیست اما مسجد همواره در دین مبین اسلام در طول تاریخ دارای ارج و قرب فراوانی بوده است.

از آن زمان كه دین مبین اسلام توسط پیامبر اعظم(ص) در مدینة‌النّبی دارای حكومت و نظام اجتماعی و سیاسی شد، مسجد به‌ عنوان اصلی‌ترین پایگاه و محل فعالیت­های گوناگون در حكومت نوپای اسلامی قرار گرفت و از همین مكان مقدّس بود كه مرزهای عقیدتی و جغرافیائی اسلام به سایر بلاد دور و نزدیك گسترش یافت.

بعد از ورود پیامبر اسلام حضرت محمد‌ مصطفی(ص) به مدینه، ایشان امر به ساخت مسجد فرمودند و در این راستا با ساخت اولین مسجد در تاریخ اسلام یعنی مسجد قبا، آن را مركز رهبری جامعۀ نوپای اسلامی و مشورت در امور سیاسی و تصمیم­گیری­های مهم سیاسی قرار دارند.

بعد از تأسیس حكومت اسلامی مسجد بعنوان اصلی‌ترین محل تبلیغ دین و آموزش مفاهیم والای اسلامی و الهی جایگاه مهمی یافت و از این مكان مقدّس بود كه ارزش­های دینی و اسلامی به سایر قسمت­های جامعه تسرّی و گسترش یافت و مبلّغان و اساتید بزرگواری پرورش یافتند. بویژه اینكه با برپائی نماز جماعت در مسجد و نماز جمعه، این موضوع اهمیت صدچندانی پیدا كرد.

مهم­ترین تصمیمات و مراحل آمادگی نظامی، غزوات صدر اسلام در زمان پیامبر اسلام(ص) در مسجد گرفته می‌شد. در این مكان بود كه چارچوب­های جنگ­های مسلمانان، تجهیز سپاه و خطابه‌های مربوطه انجام می‌شد و در واقع مقرّ اصلی فرماندهی نظامی نیز همین مساجد بودند.

بعد از نازل شدن آئین اسلام و لزوم هدایت جامعه بر اساس مفاهیم ارزشمند دینی، مسجد به عنوان محل رسیدگی به امورات قضائی، شكایات واصله، مجازات مجرمان و كافران و... مطرح شد و قضات در مساجد به این امر رسیدگی می­كردند، و قضاوت­های معروفی در مساجد در صدر اسلام انجام گرفته است كه نمونۀ آن قضاوت میان امیر‌المؤمنین(ع) و احدی از اتباع غیرمسلمان جامعۀ اسلامی بود كه در مسجد صورت گرفت.

 بعد از تأسیس مسجد در جامعۀ اسلامی، كاركرد فرهنگی و اجتماعی آن نقش مهم و بسزائی یافت. مهم­ترین چارچوب­ها و قواعد فرهنگی و اجتماعی دین مبین اسلام و جامعۀ اسلامی، در مساجد بیان می‌شد و در سطح جامعۀ اسلامی گسترش می‌یافت، به‌گونه‌ای كه امروزه بعد از گذشت بیش از چهارده قرن از دین مبین اسلام، این كاركرد آن هنوز هم جایگاه خود را حفظ كرده و فعالیت­های مختلف این حوزه در مساجد انجام می‌گیرد.

 بهترین تصمیمات در خصوص تجارت با بلاد مختلف، نحوۀ فعالیت­های عمرانی و ساخت و ساز، و... با شور بزرگان جامعۀ اسلامی در مساجد اتخاذ می‌شد و حاكمان بلاد مختلف نیز با حضور در میان مردم در مساجد، به این امر رسیدگی می‌كردند. رسیدگی به امورات مستمندان، جمع‌آوری زكات و تقسیم و اختصاص آن جهت بیت‌المال و... از نمونه­‌های بارز این امر است.

 

منبع:   http://www.ido.ir

 





ادامه مطلب ... نظرات :


نظرسنجی

به نظر شما کدام مسجد بزرگترین مسجد دنیاست؟


دیکشنری

خبرنامه





آمار بازدید

ارسال به دوستان

« ارسال برای دوستان »
نام شما :
ایمیل شما :
نام دوست شما:
ایمیل دوست شما:

همراه با قرآن

تصاویر

درباره ما



.CopyRight © 2010 - 2011 masajet Group , All Rights Reserved ©